نوع نگرش به نظام خانواده از فارابي تا صدرالمتألهين
فاطمه عليپور*
اكتساب فضايل انساني و رسيدن به سعادت هدف اعلاي مدينه فاضله است. در مدينه فاضله است كه خانواده اهميت خود را مييابد. خانواده بعنوان كانون اصلي مدينه فاضله و محل تربيت و پرورش رئيس مدينه و شهروندان آن مورد توجه حكماي اسلامي است.
بحث تدبير منزل بنحو خاص از فارابي آغاز گرديد و در فلسفه ابنسينا و خواجه نصيرالدين طوسي و حكمت ملاصدراي شيرازي به كمال خود رسيد.
نگرش ملاصدرا به نظام خانواده و تدبير منزل ريشه در انديشههاي ديني و نظام فلسفي او دارد. وي در اين زمينه متأثر از انديشههاي فارابي است، همچنانكه ابنسينا و خواجه نصير الدين طوسي نيز از افكار فارابي بهرهمند شدهاند.
حكماي اسلامي وظايف هر يك از همسران را در خانواده تعريف نمودهاند و به اوصاف مردان برتر و زنان شايستهتر پرداختهاند، بگونهاي كه ميتوان گفت هدف تدبير منزل در حكمت اسلامي تربيت انسانهاي با فضيلت ميباشد؛ مردان و زناني كه در راه رسيدن به سعادت يكديگر را ياري مينمايند و در تربيت فرزندان با فضيلت توانمند ميباشند.
روش تدبير منزل و سياست در حكمت صدرايي برگرفته از تعاليم اسلام است؛ تدبيري كه مبدعش عقل فعال و نيز عقل مصلحت انديش بشري است.
