آراء و نظريات عرفاني قطبالدين شيرازي
سعيد رحيميان **
قطبالدين محمود شيرازي (634 ـ 710 هـ ) حكيم، رياضيدان، طبيب و منجم بزرگ از شاگردان خواجه نصيرالدين طوسي و صدرالدين قونوي است كه توجه به حكمت اشراق سهروردي و نيز انتقال آن به مكتب فارس و حكمت متعاليه و ترويج آن تا حد زيادي مرهون شرح عميق او بر كتاب حكمةالاشراق است. چنانكه سهروردي خود بيان داشته است ورود به حكمت اشراق و فهم آن جز به مدد رياضتها و تجارب عرفاني خصوصاً ملكه خلع بدن ممكن و ميسّر نيست. از اينرو انتظار اين است كه در مطاوي كتب در رسالات قطب به موارد مزبور برخورد كنيم بدانسان كه مجوز نگارش چنان شرح عظيمي بر اثر سهروردي بوده باشد.
مقاله حاضر درصدد پيگيري چنان نگرشها، تجارب و انديشههايي در آثار قطبالدين شيرازي است كه عمدتاً با رجوع به شرح حكمةالاشراق و نيز بخش سير و سلوك كتاب درةالتاج سامان يافته است.